Oogst letterlijk en figuurlijk

‘Wat we vandaag doen, bepaalt hoe de wereld er morgen uitziet’ is zo’n mooie spreuk. Hierin spreekt de actie in het woord ‘doen’ tot de verbeelding. Het gaat zelfs verder: ook wat we vandaag niet doen, bepaalt de toekomst.

In het algemeen zijn we vaak geneigd om te handelen vanuit een probleem(stelling). En die probleemstelling richt zich dan vaak op een enkelvoudig thema om het concreet en behapbaar te maken. Terwijl we weten dat juist de integrale benadering de beste benadering is en recht doet aan de complexe thema’s waarin onder andere landbouw verkeert. Ik weet dat wat ik nu schrijf nog heel abstract en vaag klinkt, maar ik ga proberen het wat concreter te maken in het volgende stuk.

‘Wat we vandaag doen, bepaalt hoe de wereld er morgen uitziet’

Het leuke van het boerenvak is dat je van de hele mensheid het dichtst staat bij de aardse processen. Het is nu herfst. Deze periode staat symbool voor de oogst, maar ook voor de voorbereiding op de winter en volgende groeiseizoen(en). Alleen dat laatste wordt vaak doorgeschoven naar het voorjaar. Iedereen weet zo zachtjes aan dat gezonde gewassen beginnen bij een gezonde bodem. En een goede bodem vraagt om een investering en een langetermijnstrategie.

Ik ben benieuwd wie nu al zijn of haar bouwplan klaar heeft voor de komende jaren. Wie heeft hier een goed bemonsteringsplan onder liggen? En hoe ga je om met de resultaten? Bemonster je alleen wat wettelijk verplicht is, of ga je bemonsteren vanuit de strategische gedachte: hoe optimaliseer ik de bodem, zodat ik gezonde gewassen teel met zo weinig mogelijk chemie?

Dat vergt namelijk veel meer inzicht in de bemestingstoestand, ook plaats-specifiek, de aanwezigheid van aaltjes en andere bodemziekten, en zeker ook het nuttige bodemleven. Op basis van die kennis kun je pas echt het bouwplan van de toekomst maken voor jouw bedrijf en daarmee toekomstgericht handelen.

De herfst is dus niet alleen de letterlijke oogstperiode, maar ook de periode om gedachten en plannen te oogsten waarmee je vooruit kunt denken. In de herfst leg je de basis voor de toekomst.

Om even terug te komen op het ‘niet’ doen: soms is het inderdaad ook goed om juist iets niet te doen. De bodem is in al haar rijkdom een complex systeem en het kost veel tijd en geduld om de goede vruchten te kunnen plukken. Geef de bodem daarvoor tijd en overhaast niet. Zorg ook dat je geen afbreuk doet als het niet nodig is.

Ook deze herfst zie je soms percelen waar tot de as toe is gerooid of mais gekneusd. Dat is natuurlijk eeuwig zonde als je weet dat het zoveel jaren duurt voordat de bodem weer is opgekalefaterd. Zorg dat je op het goede tijdstip oogst, zowel letterlijk als figuurlijk, door nu vooruit te kijken en te plannen!