Warm weer zet belang van insectenmonitoring op scherp

Het is hoogzomer in Nederland en dat heeft uiteraard effect op de akkerbouw. In perioden van warm en droog weer nemen de risico’s op insectenplagen in veel gewassen toe. Soorten als trips kunnen zich onder gunstige omstandigheden snel ontwikkelen, terwijl schade vaak pas zichtbaar wordt wanneer de populatie al aanwezig is.

  • warm en droog weer versnelt de ontwikkeling van veel insecten
  • plagen verschijnen vaak eerder dan zichtbaar is in het gewas
  • middelen worden schaarser
  • daarom wordt monitoring steeds belangrijker als basis voor beslissingen

Monitoring wordt steeds belangrijker in de beheersing van ziekten en plagen. Waar gewasbescherming vroeger sterk leunde op beschikbare middelen, verschuift de aandacht steeds meer naar het tijdig signaleren van plagen en het onderbouwen van teeltbeslissingen. Weten wat er vliegt, wanneer soorten verschijnen en hoe populaties zich ontwikkelen, helpt telers om gerichter en effectiever in te grijpen.

Daarnaast speelt monitoring een belangrijke rol binnen geïntegreerde gewasbescherming (IPM). Door ontwikkelingen in insectenpopulaties nauwkeurig te volgen, kunnen maatregelen beter worden afgestemd op de werkelijke situatie in het veld. Dat voorkomt onnodige behandelingen en draagt bij aan een duurzamere gewasbescherming.

De waarde van insectenmonitoring neemt daarmee verder toe. Niet alleen voor actuele plagen zoals trips, maar ook voor het vroegtijdig signaleren van nieuwe ontwikkelingen en veranderende risico’s als gevolg van weersomstandigheden en klimaatverandering.

In een tijd waarin elke beslissing telt, begint effectief plaagbeheer steeds vaker met betrouwbare monitoring.

Uienvlieg; schade eerste vlucht zichtbaar

Wat betreft de plaag uienvlieg bevinden we ons tussen de eerste en tweede vlucht. Eventuele schade van de eerste vlucht wordt nu zichtbaar. Vooral in juni is wegval van uienvlieg zichtbaar, aan de randen waar ze het veld zijn binnengekomen. De maden eten 3 weken lang en verpoppen zich vervolgens. Als de uien groter worden, kunnen de maden zich langer voeden aan een plant. Je vindt dan meerdere larven in de ondergrondse delen van de ui.

Deelnemers aan de Steriele Insecten Techniek (SIT) beperken de schade, omdat steriele uienvliegen voorplanting voorkomen. In sommige gebieden waar De Groene Vlieg net met de SIT is begonnen, kunnen meer schades worden waargenomen. “Eigenlijk heb je daar een verzekering afgesloten terwijl je huis al in brand staat”, zegt adviseur Luuk Heling hier treffend over.

De SIT is een langetermijn strategie en werkt niet altijd perfect binnen één seizoen. Dit hangt onder andere af van de begindruk in een gebied en het moment van instappen in het seizoen. Ook de dekkingsgraad is een belangrijke bepalende factor voor succes. De SIT is echt een strategie die meebeweegt met natuurlijke processen, geen snelle oplossing. De actuele beheersing van de tweede en derde vlucht telt ook al mee voor de uienteelt van 2027. Populatieopbouw nu remmen, voorkomt problemen in de toekomst.

Extra alertheid is geboden bij bijvoorbeeld hagelschade; de geur die vrijkomt trekt uienvliegen aan. Vertel dit aan de adviseur in de regio en overleg over het handelingsperspectief.

Tripsexplosie verwacht

Trips kan een explosie worden de komende periode.  Ze worden niet voor niks donder- of onweersbeestjes genoemd. Chemisch ingrijpen kan maar beperkt, dus wees zuinig op wat je hebt. Dat doe je met monitoring, zodat je in elk geval weet wat er speelt op je percelen.

‘Insecten wordt een groter thema dan ooit tevoren’

Over het algemeen wordt de urgentie van insectenbeheersing meer en meer onderstreept in de sector. Luuk: “Telers geven dat zelf ook steeds vaker aan, merk ik: insecten wordt een groter thema dan ooit tevoren.”

Instappen kan nog!

Dit jaar bestaat de mogelijkheid om vanaf 1 juli nog de SIT toe te passen voor de tweede en derde vlucht, voor percelen die nog niet meededen. Hiermee kan de populatie worden beheerst zodat er volgend jaar een betere uitgangspositie is en het risico op wegval in het volgende seizoen zo klein mogelijk te maken. Voordeel: tripsmonitoring en SIT kunnen worden gekoppeld voor korting. Ga hierover in gesprek met onze adviseur in de regio.